Learning Lab studenten ontwikkelen Spiegelkaart voor betere samenwerking met mantelzorgers

Learning Lab is het innovatiecentrum voor leergeluk en werkgeluk gevestigd op de Brainport Human Campus in Helmond waarbij multidisciplinaire studententeams van mbo, hbo en wo werken aan echte vraagstukken van organisaties. Geen theoretische opdrachten maar echte uitdagingen die leiden tot vernieuwende inzichten en oplossingen die organisaties direct kunnen toepassen.

Een samenwerking met impact

In november 2024 ondertekenden Zorgcampus de Peel en Learning Lab een samenwerkingsovereenkomst voor drie jaar. Gedurende deze periode organiseren zij jaarlijks een zorgchallenge waarbij studenten uit verschillende opleidingen werken aan actuele vraagstukken binnen de zorg- en welzijnssector. Het doel is jongeren een stem geven en hen vanuit een frisse en onbevangen blik mee laten denken over de uitdagingen waar zorg- en welzijn voor staan.

De eerste zorgchallenge stond in het teken van het thema ‘Behouden is het nieuwe werven’ waarbij werd onderzocht hoe zorgorganisaties medewerkers kunnen behouden en het werken in de zorg aantrekkelijker kunnen maken. Inmiddels is de tweede challenge afgerond met als thema ‘De verbinding tussen formele en informele zorg en de samenwerking tussen mantelzorgers en zorgprofessionals’.

De uitdaging van de tweede zorgchallenge

Zorgcampus de Peel legde voor de tweede Zorgchallenge een vraagstuk neer dat bij veel zorg- en welzijnsorganisaties leeft. Hoe kunnen we de samenwerking tussen mantelzorgers en zorgprofessionals versterken om de kwaliteit van zorg in de thuissituatie te verbeteren?

Mantelzorgers spelen een steeds grotere rol in de thuiszorg maar voelen zich niet altijd gezien of gehoord. Verwachtingen worden niet uitgesproken, rollen zijn onduidelijk en een vast aanspreekpunt ontbreekt vaak. Een team van vijf studenten van Learning Lab (mix van Verpleegkunde, HRM en International Business) ging deze uitdaging aan.

Van dialoog naar inzicht

Om de vraag goed te begrijpen organiseerden de studenten een dialoogsessie met mantelzorgers en zorgprofessionals. Ze gingen het gesprek aan, luisterden naar ervaringen en brachten knelpunten in kaart.

Wat bleek? Mantelzorgers voelden zich vaak niet echt gehoord of gezien. Veel problemen ontstonden niet door onwil maar door onuitgesproken verwachtingen. Mensen wisten niet altijd wat ze van elkaar mochten verwachten, wie waarvoor verantwoordelijk was en waar ze terecht konden als het niet goed ging.

Een van de meest opvallende inzichten was hoe zelden de vraag werd gesteld: hoe gaat het eigenlijk met jou? Niet met de cliënt, maar met de mantelzorger zelf. Want wie zorgt er voor de degene die zorgt?

De Spiegelkaart

Op basis van al die gesprekken en inzichten ontwikkelden de studenten de Spiegelkaart. Een praktisch gespreksinstrument in twee versies waarbij de eerste kaart wordt ingezet bij de start van de samenwerking en de tweede later bij het reflectie- en evaluatiemoment of als instrument tijdens de reflectie en evaluatie.

De kaart helpt mantelzorgers en zorgprofessionals om samen stil te staan bij wie de mantelzorger is, wat die nodig heeft, wat ze van elkaar kunnen verwachten en waar de grenzen liggen. Want veel mantelzorgers gaan pas om hulp vragen als ze al lang over hun grenzen zijn gegaan. Door die vraag eerder te stellen en het gesprek bewust te voeren, wordt overbelasting sneller gesignaleerd en voelen mantelzorgers zich meer gezien en betrokken.

Na het gesprek hangt de kaart zichtbaar in de woning van de cliënt zodat iedereen die binnenkomt er kennis van kan nemen en erop terug kan komen.

Enthousiaste reacties

Tijdens de eindpitch presenteerden de studenten hun inzichten en de Spiegelkaart aan vertegenwoordigers van Zorgcampus de Peel, Zorgboog, Savant Zorg, Transvorm, mantelzorgsteunpunt LEVgroep en Zorgvoorwerkgeluk.nl. De reacties waren heel positief. Een van de aanwezigen verwoordde het raak: "De studenten hebben een inspirerend idee bedacht en dat praktisch toepasbaar uitgewerkt. Het helpt om goed stil te staan bij hoe het gaat met de mantelzorger."

De Spiegelkaart wordt verder aangescherpt op basis van de feedback die tijdens de pitch werd gegeven en daarna getest in de praktijk.

Jongeren en zorg: een combinatie die werkt

Wat dit project ook laat zien is hoe waardevol het is om jongeren te betrekken bij vraagstukken in zorg en welzijn. Ze stellen vragen die anderen niet meer stellen, kijken met frisse ogen naar vaste patronen en komen tot oplossingen die direct toepasbaar zijn.

Learning Lab biedt zorgorganisaties de kans om hun vraagstukken voor te leggen aan studenten die er met volle overtuiging mee aan de slag gaan. Niet als vrijblijvende opdracht maar als een echte uitdaging met echte impact.

Wil jij als ook om tafel met jongeren en werken aan een oplossing voor een vraagstuk dat in jouw organisatie speelt of wil je meer weten over de spiegelkaart? Neem dan contact op door een mail te sturen naar info@learning-lab.nl.